وقتی هر تصادف به گردن راننده می‌افتد، چه کسی پاسخگوی جاده‌های ناایمن است؟ تا کی باید خبر تصادفات مرگبار در جاده‌های خوزستان، با نام و نشان قربانیان و آمار جان‌باختگان تکرار شود؟ تا کی خانواده‌هایی که عزیزانشان را در مسیرهای ناایمن استان از دست می‌دهند، باید با داغی سنگین کنار بیایند و در نهایت، پاسخ روشنی درباره علت تداوم این حوادث دریافت نکنند؟
به گزارش خوزستان خبر به نقل از روزنامه نسیم خوزستان، جاده‌های استان سال‌هاست که به یکی از دغدغه‌های جدی مردم تبدیل شده‌اند؛ مسیرهایی که در برخی از آنها، ناایمنی راه، ضعف زیرساخت‌ها، کمبود روشنایی، فرسودگی آسفالت، نبود علائم هشداردهنده کافی و مشکلات هندسی مسیر، نگرانی رانندگان و مسافران را دوچندان می‌کند. با این حال، تکرار تصادفات مرگبار در محورهای پرخطر استان، این پرسش اساسی را پیش روی افکار عمومی قرار می‌دهد که چرا برای اصلاح نقاط حادثه‌خیز، اقداماتی متناسب با ابعاد خطر انجام نمی‌شود؟
راننده مقصر است؛ اما آیا جاده بی‌تقصیر است؟
در بررسی بسیاری از تصادفات رانندگی، نخستین موضوعی که مطرح می‌شود، خطای انسانی، سرعت غیرمجاز، سبقت خطرناک یا بی‌احتیاطی راننده است. تردیدی نیست که رفتار رانندگان در بروز حوادث نقش مهمی دارد و رعایت قوانین راهنمایی و رانندگی ضرورتی خدمات بلیط قطار انکارناپذیر است؛ اما آیا می‌توان تمام حوادث مرگبار را صرفاً با اشاره به خطای انسانی توضیح داد؟
اگر یک محور بارها شاهد تصادفات شدید و مرگبار بوده است، آیا نباید ایمنی طراحی آن، وضعیت آسفالت، عرض جاده، روشنایی، علائم راهنمایی، حفاظ‌های کنار مسیر و کیفیت اقدامات اصلاحی نیز بررسی شود؟
وقتی در یک مسیر، حوادث مشابه بارها تکرار می‌شوند، موضوع دیگر صرفاً یک تصادف منفرد نیست؛ بلکه ضرورت بررسی دقیق شرایط جاده و عملکرد دستگاه‌های مسئول مطرح می‌شود. خطای راننده، در صورت اثبات، باید بررسی شود؛ اما این موضوع نباید به ابزاری برای نادیده گرفتن سهم احتمالی نقص راه و کاستی‌های زیرساختی تبدیل شود.
خوزستان با برخورداری از ظرفیت‌های گسترده صنعتی، اقتصادی، کشاورزی و تجاری، از استان‌های مهم کشور به شمار می‌رود. رفت‌وآمد روزانه مردم، جابه‌جایی کالا و تردد خودروهای سنگین، اهمیت شبکه راه‌های این استان را دوچندان کرده است.
با این وجود، اهمیت اقتصادی و جمعیتی خوزستان زمانی می‌تواند به توسعه پایدار منجر شود که زیرساخت‌های حمل‌ونقل آن نیز متناسب با حجم تردد و نیازهای مردم توسعه یابد.
نمی‌توان از رونق اقتصادی، توسعه صنعتی و افزایش ظرفیت‌های تولیدی سخن گفت، اما ایمنی مسیرهایی را که مردم هر روز برای رفتن به محل کار، تحصیل، درمان یا بازگشت به خانه از آنها عبور می‌کنند، در اولویت قرار نداد.
در چنین شرایطی، اصلاح نقاط حادثه‌خیز، ایمن‌سازی محورهای پرتردد، بهسازی آسفالت، تکمیل روشنایی، نصب علائم استاندارد و توسعه راه‌های متناسب با حجم ترافیک، اقداماتی تشریفاتی نیستند؛ بلکه بخشی از مسئولیت دستگاه‌های متولی در حفاظت از جان شهروندان محسوب می‌شوند.
مسئولیت‌ها نباید پشت آمار تصادفات پنهان بماند
یکی از نگرانی‌های جدی افکار عمومی، تکرار حوادث در محورهایی است که سابقه بروز تصادفات خطرناک دارند. در چنین مواردی، انتظار می‌رود مسئولان مربوطه به‌جای اکتفا به اعلام آمار حادثه و اشاره به تخلف احتمالی راننده، گزارشی روشن از وضعیت ایمنی مسیر، اقدامات انجام‌شده و برنامه رفع نواقص ارائه دهند.
اداره‌کل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای، پلیس راه، دستگاه‌های اجرایی مرتبط و نهادهای مسئول در تأمین اعتبار و اجرای پروژه‌های راه‌سازی، هر یک در حدود وظایف قانونی خود مسئولیت‌هایی دارند که باید به‌صورت شفاف مشخص و پیگیری شود.
جان مردم نباید قربانی تعلل در اصلاح جاده‌ها شود
هر تصادف مرگبار، فراتر از یک خبر کوتاه در صفحات حوادث است؛ خانواده‌ای را داغدار می‌کند، آینده‌ای را تغییر می‌دهد و هزینه‌های سنگین انسانی و اجتماعی بر جامعه تحمیل می‌کند.
ازاین‌رو، برخورد با حوادث رانندگی نباید تنها به حضور نیروهای امدادی پس از وقوع تصادف یا بررسی علت حادثه محدود شود. رویکرد اصلی باید پیشگیری باشد؛ یعنی شناسایی خطر پیش از آنکه حادثه‌ای دیگر رخ دهد و رفع نقص پیش از آنکه خانواده‌ای دیگر عزادار شود.
اگر نقطه‌ای بارها حادثه‌خیز شناخته شده است، انتظار عمومی آن است که دستگاه‌های مسئول، خطر آن را در اولویت رسیدگی قرار دهند. همچنین ضروری است وضعیت جاده‌های پرخطر خوزستان به‌صورت مستمر ارزیابی شود.
مردم خوزستان از مسئولان انتظار غیرواقعی ندارند؛ آنها خواهان جاده‌هایی ایمن، استاندارد و متناسب با حجم تردد هستند. مطالبه‌ای روشن که باید در برنامه‌ریزی‌ها، تخصیص اعتبارات و اولویت‌بندی پروژه‌های عمرانی جایگاهی جدی داشته باشد.
البته مسئولیت رانندگان در رعایت مقررات انکارناپذیر است؛ همان‌گونه که مسئولیت دستگاه‌های متولی در نگهداری راه‌ها، رفع نواقص و پیشگیری از خطر نیز باید به‌طور جدی مورد توجه قرار گیرد. نمی‌توان تنها هنگام وقوع حادثه از خطای راننده سخن گفت، اما درباره وضعیت جاده‌ای که حادثه در آن رخ داده است، سکوت کرد.
امروز مطالبه مردم خوزستان، نه مقصرسازی یک‌جانبه، بلکه بررسی همه‌جانبه حوادث، پاسخ‌گویی شفاف و اقدام عملی برای کاهش خطر است. مسئولان باید مشخص کنند برای ایمن‌سازی محورهای پرخطر استان چه برنامه‌ای دارند و چه زمانی مردم می‌توانند آثار این اقدامات را در جاده‌ها مشاهده کنند.
به گزارش خوزستان خبر به نقل از روزنامه نسیم خوزستان، جاده، مسیر زندگی مردم است؛ نه مسیری که ناایمنی آن به بخشی عادی از اخبار روزانه تبدیل شود. تا زمانی که نقاط حادثه‌خیز اصلاح نشوند و ایمنی راه‌ها در اولویت قرار نگیرد، تا کی باید خبر مرگ هم‌استانی‌هایمان را در جاده‌های خوزستان بخوانیم و تنها به شنیدن علت حادثه بسنده کنیم، بی‌آنکه شاهد تغییر ملموس در وضعیت راه‌ها باشیم.
